Stiglitz, Kemal Derviş’i ise övdü

İSTANBUL - Serbest piyasa ekonomisinin temellerine yönelttiği güçlü eleştirilerle tanınan ancak çözümü sosyalizmde de görmeyen Profesör Joseph Stiglitz 15. Dünya Ekonomi Kongresi dolayısıyla bulunduğu Türkiye’de yine çarpıcı açıklamalar yaptı. Gazetecilerin sorularını yanıtlayan Eski Dünya Bankası Başkan Yardımcısı Stiglitz bir yandan Uluslarası Para Fonu (IMF) için, “Krizden besleniyor, ilişkinizi hemen bitirin” dedi, bir yandan IMF programlarını uygulayan Kemal Derviş’in Türkiye’de Ekonomi Bakanı olarak çok iyi işler yaptığını söyledi.

Türkiye IMF’yi destekliyor

Çalışmalarını Kolombiya Üniversitesi’nde sürdüren Nobelli iktisatçı Stiglitz pek çok ülkenin IMF programlarını sürdürmediğine dikkat çekerek, “Oysa, Türkiye IMF’yi destekliyor. IMF’nin yaptığı işlerde para Türkiye’den geliyor. Diğer ülkeler borçlarını mümkün olan en kısa sürede ödediler. IMF’yi işin içinde tutmak Türkiye’nin cömertliği” şeklinde konuştu.

IMF diktatör kesiliyor

IMF’nin ekonomiye bakışının çok dar olduğunu, bu çerçevede bile başarılı olamadığını söyleyen Stiglitz “IMF, ülkeler krize girdiğinde para kazanıyor, krizden besleniyor, pek çok ülkede uyguladıkları politikalarla krizi derinleştirdiler” dedi.

Stiglitz IMF’nin program uygulanan bir ülkede problem çıktığında diktatör kesildiğini belirterek, IMF’ye eleştirilerini, “En büyük meselesi ülkenin refahı değil, kredi veren Batıya borçların ödeneceğinin garanti altına alınması... IMF, bankaların bankası” şeklinde sürdürdü.

IMF-Türkiye ilişkileri konusunda ise Stiglitz, “Pekçok ülkenin deneyimine bakarak IMF’yle devam etmenin kesin olarak bir hata olacağını söyleyebilirim” dedi.

2001-2002’de Ekonomi Bakanı olarak görev yapan Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) Başkanı Kemal Derviş’in Türkiye’ye dönmesinin gündemde olduğu hatırlatılan Stiglitz, Derviş’in Türkiye’de Ekonomi Bakanı olarak, UNDP’de ve Dünya Bankası’nda çok iyi işler yaptığını ekonomiden iyi anladığını aynı zamanda toplumsal kaygıları da olduğunu anlattı. Stiglitz, “Derviş bakan olduğu dönemde IMF programlarını harfiyen uyguladı” yorumuna karşılık olarak ise, “Çok iyi bir ekonomist olduğu için IMF’nin dilini konuşabildi. IMF’yle pazarlık yapabildi” dedi.

Kendisi fon alıyor

Kendi hayatında ekonomik krizlerle nasıl başettiği, hiç parasız kalıp kalmadığı sorulan Stiglitz, kendi varlığı konusunda bir endişesi olmadığını ama parasını yatırdığı bankaların çökebileceği yönünde kaygıları olduğunu söyledi.
Ekonomistlerin teorilerinin piyasa dinamiklerini kontrol edemeyeceğini işaret eden Stiglitz, “Hiç kimse piyasaları yenemez” dedi, parasını sermaye piyasası endeks fonuna yatırdığını söyledi.

‘Birbirimize bağımlıyız’

Joseph Stiglitz, Küresel Merkez Bankası önerileriyle ilgili olarak da, küresel düzeyde koordinasyona ihtiyaç olduğunu ifade etti. Ancak IMF gibi kurumların bu fonksiyonu yerine getiremediğini belirten Stiglitz, “Küreselleşme bizi biribirimize daha bağımlı kılıyor, ama beraber çalışma yöntemimiz tam bir felaket” dedi.