DÜNYADAN -> Kazak petrolü BTC için hayati!

Kazak petrolü BTC için hayati!

Rusya ile Gürcistan arasındaki gerilimi dikkatle izleyen Kazakistan, petroldeki rotasını yeniden gözden geçiriyor.

Kaşagan'da bulunan yüksek petrol rezervlerini Ceyhan aracılığıyla dünya pazarına iletmeyi amaçlayan Kazak hükümeti, Gürcistan'da yaşanan savaşın ardından hattın güvenliğini sorgulamaya başladı. 2012 yılına kadar Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) hattının kapasitesi artırılarak günlük yaklaşık 900 bin varil Kazak petrolünün Ceyhan'a akması hedefleniyordu. Üst düzey bir Kazakistan yetkilisi BTC petrol boru hattının güvenilirliğinin artık sorgulanır hale geldiğini belirterek "Kazak petrolünün dünya pazarına ulaştırılması noktasında, kararlarımızı gözden geçirebiliriz. Rotanın değişmesi gündemde" dedi. Yetkili, rotanın değişmesi durumunda tek alternatifin Rusya olacağını söyledi.

Kazak petrolü BTC için hayati

Dünyanın yeni enerji terminali olmaya hazırlanan Ceyhan için Kazak petrolü çok önemli. Çünkü Kazakistan, Azerbaycan ve Irak'tan sonra bölgenin en büyük üçüncü petrol tedarikçisi konumunda. Ceyhan'a mayıs ayında akmaya başlayan ilk Kazak petrolü şu anda Ceyhan üzerinden dünya pazarlarına ulaştırılıyor. 2012 yılına kadar BTC'ye yapılacak ek yatırımlarla günlük ortalama 1 milyon varillik Kazak petrolünün Ceyhan'a ulaşması hedefleniyordu. Ancak şimdi bu petrolün Ceyhana'a akışı tehlikeye girmiş durumda.

Enerji Bakanlığı'ndan üst düzey bir yetkili ise BTC'nin en büyük stratejik hedefinin mevcut kapasitesini artırmak olduğunu belirterek "Bu da sadece Kazak petrolü ile mümkün. Bölgede hangi kanalla dünya pazarlarına ulaştırılacağı belli olmayan 50 milyon tonluk petrol var" dedi. Kazakistan'ın Rusya'dan bağımsız enerji politikasını sağlamak için Kazak milli petrol şirketi Kazmunaigaz'ın Batum limanını geçtiğimiz yıl satın aldığını hatırlatan yetkili, "Batum'a petrolü demiryolu ile taşıyorlar, bütün bunlar Rusya'nın enerji tekelini kırıyordu. Şavaş sonrası Batum'a da Ceyhan'a da petrol sevkiyatı durdu" dedi.

Rafineri yatırımı askıya alınabilir

Geçtiğimiz aylarda Kazakistan'dan bir heyet incelemelerde bulunmak üzere Adana'ya gitmişti. Heyet Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) tesislerini inceleyerek burada işadamlarıyla görüşmüştü. BTC boru hattı aracılığıyla Ceyhan'a petrolünü taşıyan Kazakistan, burada kuracağı rafineri ile elde ettiği ürünleri dünya piyasasına pazarlayarak daha yüksek kâr elde etmeyi amaçlıyor. Ayrıca Kazakistan'ın 362 milyon varil petrolü Bakü-Ceyhan hattından geçirmeyi planladığı, hattın kapasitesinin arttırılması için de ekstra pompa yatırımı yapacağı belirtiliyor. Rafineride işlenen petrolün değeri petrol ürünlerinde 6 katına, petrokimya ürünlerinde ise 20 katına kadar çıkabiliyor.

Kazakistan Batum limanını aldı

Kazakistan'ın petrolünün büyük kısmı Rusya üzerinden dünyaya pazarlanıyor. Enerjide bu tekeli kırmak isteyen Kazakistan yakın zamanda keşfedilen ve dünyanın en verimli petrol sahalarından kabul edilen 'Kaşagan' sahasından üretilmeye başlanacak yıllık 50 milyon ton petrolün, dünya petrol piyasasına Batum ve Ceyhan üzerinden pazarlanmasını hedefliyor. Bakü'ye gelen petrolünü demiryolu ile Batum'a, BTC ile de Ceyhan'a aktarmayı amaçlayan Kazaklar bu şekilde enerjide daha etkin bir rol üstlenmeyi hedefliyor. Nisan ayında BTC ile imzaladığı protokol ve Batum limanının Kazak milli petrol şirketi Kazmunaigaz tarafından satın alınması Kazakların bu yönde istekli olduklarını gösteriyordu.